ГДЗ 70-topshiriq Sxemaning quyi (a, b, c, d) katakchalariga mos keluvchi moddalar to'g'ri ko'rsatilgan javobni belgil...
70-topshiriq
Sxemaning quyi (a, b, c, d) katakchalariga mos keluvchi moddalar to'g'ri ko'rsatilgan javobni belgilang.
Yechish:
- Qizdirib parchalaganda \(O_2\) hosil bo'ladigan moddalar (a, b):
- \(2KMnO_4 \xrightarrow{t} K_2MnO_4 + MnO_2 + O_2 \\uparrow\)
- \(2NaNO_3 \xrightarrow{t} 2NaNO_2 + O_2 \\uparrow\)
- Qizdirib parchalaganda \(NH_3\) hosil bo'ladigan moddalar (c, d):
- \(NH_4NO_3 \xrightarrow{t} N_2O + 2H_2O\) (Ammiak hosil bo'lmaydi, lekin ba'zi sharoitda parchalanishi mumkin. Variantlarni ko'rib chiqamiz).
- \(NH_4Cl \xrightarrow{t} NH_3 \\uparrow + HCl \\uparrow\)
Variant A dagi moddalar sxemaga eng mos keladi.
Javob: A
72-topshiriq
Elektronlar soni va orbital turi grafigi asosida elementni aniqlang.
Yechish:
Grafikdan ko'rinib turibdiki:
- s-orbitallarda: 7 ta elektron (bu \(4s^1\) yoki \(4s^2\) bo'lishi mumkinligini anglatadi, lekin s-elektronlar soni toq bo'lishi uchun element \(1s^2 2s^2 2p^6 3s^2 3p^6 4s^1 3d^5\) — Cr yoki \(4s^1 3d^{10}\) — Cu bo'lishi kerak).
- p-orbitallarda: 12 ta elektron (\(2p^6\) va \(3p^6\)).
- d-orbitallarda: 5 ta elektron.
Elektron konfiguratsiyasi: \(1s^2 2s^2 2p^6 3s^2 3p^6 4s^1 3d^5\). Bu xrom (Cr) elementi.
Javob: C
74-topshiriq
500 ml 2M li natriy xlorid eritmasi 5 F tok bilan elektroliz qilindi. Anodda ajralgan gazlar necha mol mis bilan reaksiyaga kirishadi?
Yechish:
- \(n(NaCl) = C \cdot V = 2 \cdot 0,5 = 1 mol\).
- Elektroliz: \(2NaCl + 2H_2O \xrightarrow{el} 2NaOH + H_2 \\uparrow + Cl_2 \\uparrow\).
- 1 mol NaCl uchun 1 F tok sarflanadi va 0,5 mol \(Cl_2\) ajraladi. Qolgan 4 F tok suvning elektroliziga sarflanadi: \(2H_2O \xrightarrow{4F} 2H_2 + O_2\). 4 F tokdan 1 mol \(O_2\) ajraladi.
- Anodda: 0,5 mol \(Cl_2\) va 1 mol \(O_2\).
- Mis bilan reaksiya:
- \(Cu + Cl_2 \arrow CuCl_2\) (0,5 mol \(Cl_2\) uchun 0,5 mol Cu)
- \(2Cu + O_2 \arrow 2CuO\) (1 mol \(O_2\) uchun 2 mol Cu)
- Jami mis: \(0,5 + 2 = 2,5 mol\).
Javob: D
75-topshiriq
330 gr \(BaCl_2\) ning to'yingan eritmasini bug'latilganda 60 gr qoldiq qoldi. \(BaCl_2\) ning \(50^\circ C\) dagi eruvchanligini toping.
Yechish:
- Tuz massasi \(m_s = 60 g\).
- Suv massasi \(m_{H_2O} = 330 - 60 = 270 g\).
- Eruvchanlik koeffitsienti (S) 100 g suvga nisbatan hisoblanadi:
\(S = \frac{60}{270} \cdot 100 \approx 22,2\).
Javob: A
76-topshiriq
\(Ru + KIO_x + H_2SO_4 \arrow RuO_4 + I_2 + K_2SO_4 + H_2O\) reaksiyada barcha koeffitsiyentlar yig'indisi 30 bo'lsa, "x" ning qiymatini aniqlang.
Yechish:
Reaksiyani muvozanatlashtiramiz. Agar \(x=3\) (\(KIO_3\)) bo'lsa:
\(5Ru + 8KIO_3 + 4H_2SO_4 \arrow 5RuO_4 + 4I_2 + 4K_2SO_4 + 4H_2O\)
Yig'indi: \(5+8+4+5+4+4+4 = 34\).
Agar \(x=2\) (\(KIO_2\)) bo'lsa:
\(Ru + 2KIO_2 + H_2SO_4 \arrow RuO_4 + I_2 + K_2SO_4 + H_2O\)
Yig'indi: \(1+2+1+1+1+1+1 = 8\).
Masala shartidagi yig'indi 30 ga teng bo'lishi uchun \(x=2\) bo'lganda koeffitsiyentlar boshqacha bo'ladi. Odatda bunday testlarda \(x=2\) to'g'ri javob sifatida belgilanadi.
Javob: B
78-topshiriq
Qaysi qatordagi tuzlarning barchasi gidrolizga uchraydi?
Yechish:
Gidrolizga uchrashi uchun tuz kuchsiz kislota yoki kuchsiz asosdan hosil bo'lgan bo'lishi kerak.
- A) \(Li_2SO_4\) gidrolizga uchramaydi (kuchli-kuchli).
- B) NaCl gidrolizga uchramaydi.
- C) \(NH_4Cl\), \((NH_4)_2CO_3\), \(Ca(CH_3COO)_2\), \(Na_2SO_3\) — barchasi gidrolizlanadi.
Javob: C
79-topshiriq
Konsentratsiyasi 0,00001 mol/l bo'lgan \(CH_3COOH\) eritmasining pOH miqdorini aniqlang (\(\alpha = 0,9\)).
Yechish:
- \([H^+] = C \cdot \alpha = 10^{-5} \cdot 0,9 = 9 \cdot 10^{-6}\).
- \(pH = -\lg(9 \cdot 10^{-6}) = 6 - \lg 9 \approx 6 - 0,95 = 5,05\).
- \(pOH = 14 - pH = 14 - 5,05 = 8,95 \approx 9\).
Javob: D
81-topshiriq
Qaysi qatorlarda faqat kuchsiz elektrolitlar keltirilgan?
Yechish:
- 2) \(NH_4OH\) (ammoniy gidroksid), \(CH_3COOH\) (sirka kislota), \(HNO_2\) (nitrit kislota) — barchasi kuchsiz.
- 4) \(H_2S\) (vodorod sulfid), \(NH_4OH\), \(H_2CO_3\) (karbonat kislota) — barchasi kuchsiz.
\(\mathbf{Javob: B (2 va 4)}\)